Gonzalo García-Pelayo: ruletka jüiesı
Dybys jazu prodiuserı, jazba jürgızgen otbasy jäne kazinoğa döñgelekterın qadağalaudy aitqan Joğarğy sot.
Gonzalo García-Pelayo (1947 jyly tuğan), ispandyq dybys jazu prodiuserı jäne kino rejisserı, 1991 jyldyñ soñynan Casino Gran Madridtegı är döñgelektıñ şamamen 5 000 ainalymyn jazyp, alğa şyqqan ūiaşyqtarğa bäs tıkken otbasylyq topty basqardy. Ol bırneşe kazino boiynşa ūtysty 200–250 million peseta dep esepteidı. Kazino otbasyn kırgızbedı, ükımet tyiymdy joidy, al 2004 jyly Joğarğy sot oiynşylar jağyna şyqty.
Kazinoğa deiın
Gonzalo García-Pelayo 1947 jylğy 25 mausymda Madridte tuyp, Andalusiada, Jerez ben Sevillede östı. Ol Manuela (1976) jäne Vivir en Sevilla (1978) siaqty filmderdı tüsırdı, 1974 jyly Gong dybys jazu markasyn qūryp, onda Triana, Lole y Manuel jäne María Jiménezdı şyğardy. Öz esebı boiynşa 150-dei plastinka prodiuserı boldy. Kei gazetter ne jazsa da, ol matematik emes: 2004 jyly Cinco Días ıskerlık gazetıne mektep matematikasy men yqtimaldyqmatematikaYqtimaldyqNätijenıñ mümkındıgı; 0-den 1-ge deiın ne 0%-dan 100%-ğa deiın. Bır nömır: 1/37 = 2,70%.Tolyğyn oqu → turaly bır-ekı kıtaby ğana baryn aitty. Ruletkany zertteu oiy oğan blekjekte ūtylğannan keiın kelgenın aitady.
Top
Pelayo otbasynyñ ruletka jüiesıne köp adam kerek boldy, al oiynşylar onyñ tuystary edı. Öz saity ūly Ivándy, qyzy Vanessany jäne jienderı Cristian men Marcosty ataidy; basqa derekter jienderı Guillermo men Jaimenı qosady. Altauyna kazino tyiym salğan, al onyñ keiıngı äñgımesınde top tuystar men bırneşe jaqyn dos qosylyp on ekı adamğa deiın ösken. Olar özderın flotilia dep atady.
Jūmys bölındı. Keibırı döñgelek janynda otyryp nömırlerdı jazdy; bıtken soñ ketıp, kazino ekeuın bailanystyrmas üşın jaña adamdar bäs tıguge keletın. Ol özı sirek bäs qoiatyn. Basqalary oinap, nätijenı oğan telefonmen aitatyn. Keiın kazinolar tanymaityn dostaryn paidalanyp, olardy süñguır qaiyqtar dep atady.
Ädısı, onyñ sözımen
Gonzalo García-Pelayo ruletka jüiesınıñ bastapqy tūjyrymy — eşbır maşina mınsız emes: şveitsar sağattary men NASA zymyrandary mınsız bolmasa, ruletka döñgelegı de mınsız emes, sondyqtan kei ūiaşyqtarjabdyqŪiaşyqRotordağy 37 nömırlengen bölımnıñ bırı. Basqaşa: oiyq, şynyaiaqşa.Tolyğyn oqu → basqalarynan säl jiı tüsuı tiıs. Äuelde ol krupienıñadamdarKrupieRuletka üstelındegı krupie.Tolyğyn oqu → laqtyruynan küdıktendı; nömırler sebebı döñgelek ekenın körsettı.
Är döñgelekke bıreu bäs tıkpesten būryn şamamen 5 000 ainalym jazyldy (Iván 6 000 dedı), būl künıne alty-segız sağattan on bes kündei uaqyt alatyn. Jazuşylar döñgelek köşırılse qaita tabu üşın onyñ eñ kışkentai syzatyna deiıngı belgılerın de jattady.
Ol «pozitivterdı» sanaidy. Nömır 36 ainalymda bır şyqsa, 35:1 tölemde şyğynsyz şyğady, sondyqtan ūpai almaidy; odan keiıngı är tüsu — bır pozitiv. Sodan keiın ol döñgelek pozitivterın özı jazğan bağdarlama arqyly kompiuterlık modeldeudegı ädıl döñgelektermen salystyrady. Otbasy kıtabyna şolu jazğan adam aitqandai, ekı şek bar: modeldelgen ädıl döñgelekterdıñ 95%-y astynda qalatyn şek jäne 99,95%-y astynda qalatyn qatañ şek. Qatañ şekten asqan döñgelek, onyñ oiynşa, sözsız auytqyğan.
Öz esepterı boiynşa auytqyğan döñgelektezerthanaAuytqyğan döñgelekFizikalyq aqaulary keibır ūiaşyqtarğa tüsu yqtimaldyğyn 1/37-den joğary etetın döñgelek. Sirek kezdesedı, tek myñdağan jazylğan ainalymnan anyqtalady.Tolyğyn oqu → toğyzdan on ekıge deiın alğa şyqqan nömır boldy. Ol tapqan eñ jaqsy ūiaşyq 28 ainalymda bır ret tüstı, 35 ainalymda bır retten jiı tüsetınnıñ bärıne bäs tıguge tūrdy, al qospasy şamamen 6% artyqşylyq berdı. Būl sandardyñ bärı — onyñ deregı; bırde-bır kazino ne retteuşı eşqaisyn jarialamağan.
Nege 5 000 ainalym jäne nege bükıl döñgelek
5 000 ainalymda ädıl ūiaşyq şamamen 135 ret, 11-ge juyq auytqumen tüsedı. Şynymen 28 ainalymda bır ūtatyn ūiaşyq şamamen 179 ret tüsedı — osyndai «auytqulardyñ» törtke juyğyna alda; sättılık mūny jasamaidy, aqau anyq.
33 ainalymda bır ūtatyn ūiaşyq — basqa mäsele. Ol oiynşyğa 9% berer edı jäne 5 000 ainalymda şamamen 152 ret, iağni bır jarym «auytquğa» ğana alda tüsedı. Mınsız ädıl döñgelekte 37 ūiaşyqtyñ ekı-üşeuı sättılıktıñ özınen sonşalyq alda bolady. Sondyqtan 5 000 ainalymnan keiın aldyñğy nömırdı tañdau jetkılıksız. Bükıl döñgelektı ädıl döñgelekter ne ısteitınımen salystyru kerek; modeldeu şekterı de, qağazdağy hi-kvadrat testızerthanaHi-kvadrat testıÄr ūiaşyqqa tüsken baiqalğan nätijelerdı kütıletın n/37 mänımen salystyratyn statistikalyq test. Döñgelektıñ auytqyğanyn bağalauğa qoldanylady.Tolyğyn oqu → de soğan arnalğan.
Aqşa
Ūtystyñ jalğyz derekközı — otbasy, al sandar özgerıp tūrady. Barlyq kazino boiynşa 200–250 million peseta, iağni 1,2–1,5 million euro degen jalpy soma eñ tūraqty. Tek Casino Gran Madrid boiynşa ärtürlı derekter 70 million pesetadan bır million eurodan astamğa deiın aitady. Kazino 2000 jylğy habarğa somanyñ jazbasy joq ekenın aitqan. Ol şamamen 1 800 eurodan bastağandaryn jäne bır künı 60 000 euro ūtylğandaryn aitady.
Otbasy onyñ aituynşa basqa jerlerde de oinady: Barcelona, Vena, Amsterdam, Kopengagen. Las Vegas soñğy talpynys boldy jäne ekınşı nölgedöñgelekNölTeñ tölemdı, diujina ne bağan bästerınıñ eşqaisysy jappaityn jalğyz jasyl ūiaşyq; kazino artyqşylyğynyñ közı. Sondai-aq: bır nöl, 0.Tolyğyn oqu → bailanysty az töledı. 38 ūiaşyqta 35:1 tölemaqşaTölemŪtqan bästıñ qaitarymy; qaitarylatyn bäs somasynyñ üstınen «X-ke 1» türınde aitylady.Tolyğyn oqu → paida beruı üşın ūiaşyq sonşama köbırek aqauly boluy tiıs.
Kazino ne ıstedı
Casino Gran Madrid qaladan tys Torrelodoneste ornalasqan, ispan gazetterı ony köbıne jai Casino de Madrid dep ataidy. Otbasy aituynşa, ol äuelı döñgelekterdı köşırıp, bölşekterın auystyrdy, sondyqtan ärqaisysyn qaita zertteu kerek boldy. Keiın oiynşylardy kazino erejesınıñ oiynda zañsyzdyq jasauy mümkın adamdardan bas tartuğa rūqsat beretın babymen kırgızbedı. 2000 jylğy habarda top är nätijenıñ qanşalyq jiı tüsetının ūzaq zerttep, nätijenı boljau üşın kompiuterlık bağdarlama paidalandy jäne sondyqtan artyqşylyqpen oinady degen uäj keltırılgen. Kazino basqa oiynşylar olardyñ bästerın köşıretınıne de şağymdandy.
Basqa kazinolarğa eskertu berıldı. Otbasy Venada ūtqan keşten keiın ketudı sūrağanyn, al 2012 jyly ol Frantsia men Daniada älı kırgızılmeitının aitty.
Sottağy on jyl
Kazino otbasyn sotqa bergen joq. Otbasy tyiym jönınde Madridtegı ükımet keñsesıne şağymdanyp, ol ony orynsyz dep tapty; al ükımet şeşımıne qarsy sotqa barğan — kazino.
Otbasy Casino Gran Madridte döñgelekterdı jaza bastaidy.
Olar tūraqty ūtady. Barcelona Olimpiadasy kezınde bır top Madridte, ekınşısı Barcelonada oinaidy.
Kazino olardyñ altauyn kırgızbeidı.
Madridtegı ükımet keñsesı tyiymdy orynsyz dep jarialaidy. Kazino sotqa barady.
Madrid Joğarğy ädılet soty kazino şağymyn qanağattandyrmaidy.
Joğarğy sot kazino apelliatsiasyn qabyldamaidy.
İspaniada The Pelayos körkem filmı şyğady.
Joğarğy sot ne dedı
Sot oiynşylardyñ ıstegenı erejeler mağynasynda tärtıp būzuşylyq emes, sondyqtan kazinonyñ olardy kırgızbeuge negızı joq dep şeştı. Onyñ sözımen aitqanda, oiynşylar tapqyrlyğyn paidalanyp, kompiuterlık ädısterdı qoldanğannan artyq eşteñe ıstemegen, al oiyny erejenı būzuğa emes, qaitalanatyn nätijelerdı jai baqylauğa negızdelgen. Sebeptı döñgelekterden: qūrylysy ne ornalasuyndağy jai közge körınbeitın öte ūsaq aqaulardan kördı.
Sot kazino onyñ ornyna ne ıstei alatynyn da aitty. Zañdy qorğanys — oiynşylardy şyğaru ne kırgızbeu emes, döñgelekterdıñ tūrğan ornyn özgertu, qūramdastaryn almastyru ne jobasyn jaqsartu.
Şeşım jiı aitylatyndai keñ emes. Ol İspania kazino erejelerınıñ bır babyn bır tyiymğa qoldanady. Ol barlyq jerdegı är kazino auytqyğan döñgelek tapqan oiynşyny kırgızuı kerek demeidı.
Ruletkadan keiın
Ol AQŞ-ta poker üirenıp, 1996 jyly Madridte Texas hold’em klubyn aşty; El Mundo 2001 jyly sol jylğy älem şempiony Carlos Mortensennıñ oiyndy sonda üirengenın jazdy. 2004 jylğa qarai ol onlain pokerden kün körıp, keiın sport bästerıne köştı. Ivánmen bırge La fabulosa historia de los Pelayos (2003) kıtabyn jazdy. History Channel hikaiany Breaking Vegas toptamasynda körsettı, al Eduard Cortés ony The Pelayos (2012) retınde filmge tüsırdı. Sol jyly qaitadan film rejissurasyna oraldy.
Anyqtalmağan jaittar
Pelayolar turaly jiı aitylatyn üş jaittyñ otbasydan tys derekközı joq ne mülde joq. Ol ağylşyn öndıruşı olarğa qarsy «anti-Pelayo ruletkasy» degen arnaiy döñgelek jasağanyn aitady; ony eş öndıruşı ne kazino rastağan joq. Europadağy kazinolardyñ osy bır otbasy üşın tehnikalyq kütımın özgertkenı körsetılmegen. Al kıtaptağy şekter kestesın būl bet üşın tekseru mümkın bolmady, sondyqtan mūnda tek şoluşy sipattağandai berıldı.
Sūraqtar
Joq. Kazino olardy kırgızbedı, ükımet tyiymdy joidy, al kazino ükımettı sotqa berdı. Ol 2000 jyly jäne 2004 jyly Joğarğy sotta ūtyldy.
Sot döñgelektı baqylap, körsetkenıne bäs tıgu İspania kazino erejelerı boiynşa zañsyzdyq emes, sondyqtan būl tyiym orynsyz dep şeştı. Ol basqa elder üşın eşteñe şeşken joq.
Ol 2004 jyly būryn 6%-ğa jetken artyqşylyqtyñ sol kezde 2,7% bolğanyn, Madridte ony synağan tanystary ädıstı naşar qoldanyp, ūtylğanyn aitty.
Külkılı üzılıs
Sottyñ kazinoğa bergen keñesı: qonaqtar tızımın emes, döñgelektı jöndeñız.
Derekközder
- Tribunal Supremo, Sala de lo Contencioso-Administrativo.
- Hernández, J. A. “El clan de los Pelayo gana la apuesta.”
- Sampedro, J. “Los ‘tecnotahúres’ vuelven al casino.”
- Cadena SER. “Los Pelayo ya pueden entrar en el Casino de Madrid.”
- Mazo, V. “Pelayos contra el Ibex 35.”
- Semana. “El terror de la ruleta.”
- Solomita, M. “La increíble historia de Gonzalo García-Pelayo, el hombre que venció a la ruleta.”
- Wille, G. “Hicimos saltar la banca.”
- Ibáñez, Á. “La Fabulosa Historia de Los Pelayos.”
- Mazarrasa, L. İspaniadağy poker turaly maqala.
- García-Pelayo, G. “Análisis de una ruleta.”